اعتراضات ۱۴۰۴؛ ۱۶ بازداشت، بیش از ۳۰ زخمی و سرکوب خشونتبار مردم در کرمانشاه و ایلام
در دیماه ۱۴۰۴، موجی از اعتراضات مردمی در ایران به دلیل شرایط وخیم اقتصادی و گرانیهای شدید شکل گرفت که در استانهای ایلام و کرمانشاه نیز ادامه داشت. این اعتراضات عمدتا مسالمتآمیز و صنفی بودند و شامل اعتصاب بازاریان و تجمع خیابانی بدون خشونت میشد.این گزارش با تمرکز بر استانهای ایلام و کرمانشاه تا تاریخ ۱۱ دی ۱۴۰۴، به وضعیت بازداشتها، زخمیشدگان و برخورد خشونتبار با تجمعات مسالمتآمیز پرداخته است.
طی این اعتراضات، دستکم ۱۶ نفر بازداشت و بیش از ۳۰ نفر زخمی شدند. شواهد ویدئویی و گزارشهای میدانی نشان میدهد که نیروهای سرکوب از جمله شلیک ساچمهای، گاز اشکآور و یورش به خودروها را علیه معترضان به کار بردهاند.
بازداشتها؛
بر اساس اخبار منتشر شده توسط کُردپا و همچنین اخبار تایید شده توسط منابع موثق طی دو روز (۱۰ و ۱۱ دی ۱۴۰۴) هویت دستکم ۱۶ تن از بازداشتشدگان در سه شهر ایلام و کرمانشاه برای کُردپا احراز هویت شده است که جزییات آنها به شرح زیر میباشد؛
دهلران/ ایلام؛ ۱۱ شهروند کُرد به نامهای اکبر درویشی، عارف درویشی، محمد هواسی، سپهر صالحی، امیر رئوفی، احسان ملکی، میلاد کیادی، فرزاد شکری، ابوالفضل شادفر، معین ملکی و یزدان بختی روز ۱۰ دی ۱۴۰۴ با یورش نیروهای انتظامی به منازلشان بازداشت و پس از انتقال به کلانتری ۱۱ دهلران، به ایلام منتقل شدند و تا آن زمان هیچ اطلاعی از محل نگهداری و سرنوشت آنان در دست نبود.
درهشهر ایلام؛ روز پنجشنبه ۱۱ دی ۱۴۰۴ دو شهروند کُرد اهل درهشهر از توابع استان ایلام به نامهای «محمد حسنوند» ۲۱ ساله و «بیژن کریمیان» ۲۱ ساله توسط نیروهای امنیتی بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شدند.
آبدانان ایلام؛ شامگاه پنجشنبه ۱۱ دی ۱۴۰۴ «محمدجواد زارعی»، شهروند کُرد اهل «مورموری» از توابع آبدانان در استان ایلام توسط نیروهای امنیتی بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شده است.
تهران؛ «ایمان علیمرادی» ۳۳ ساله، شهروند کُرد اهل آبدانان از توابع ایلام، روز پنجشنبه ۱۱ دی ۱۴۰۴ توسط نیروهای امنیتی در تهران بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شد.
کرمانشاه؛ شامگاه پنجشنبه ۱۱ دی ۱۴۰۴ «علی نجفی» شهروند اهل کرمانشاه توسط نیروهای امنیتی بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شد. همزمان رسانههای حکومتی از بازداشت ۷ نفر در کرمانشاه خبر دادهاند.
زخمی شدگان؛
ایلام؛ به گفته منبع مطلع به کُردپا در شهرهای «دهلران»، «آبدانان» و «درهشهر» دهها نفر با سلاح ساچمهای زخمی شدهاند که از بیم بازداشت توسط نیروهای امنیتی از مراجعه به بیمارستان و درمانگاه خودداری کردهاند.
کرمانشاه؛ یک منبع مطلع در گفتگو با کُردپا درخصوص زخمیشدگان کرمانشاه اشاره کرد که در شهرهای «هرسین» و «اسلامآباد غرب» تاکنون دستکم ۸ شهروند و در کرمانشاه بیش از ۱۰ نفر با سلاح ساچمهای زخمی شدهاند.
روایت تصویری از اعتراضات ایلام و کرمانشاه
ویدیوهای منتشرشده توسط کُردپا از اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ در استانهای ایلام و کرمانشاه، تصویری روشن از ماهیت مسالمتآمیز اعتراضات مردمی و در مقابل، سرکوب خشن نیروهای حکومتی در شهرهای کرمانشاه، ایلام، آبدانان، هرسین و اسلامآباد غرب ارائه میدهد.
۱) ماهیت اعتراضات: مدنی، صنفی و مسالمتآمیز
آغاز اعتراضات با اعتصاب صنفی؛ ویدیوهای مربوط به ایلام، آبدانان، هرسین و اسلامآباد غرب نشان میدهد که از ۹ و ۱۰ دی ۱۴۰۴، اعتراضات با اعتصاب گسترده کسبه و بازاریان آغاز شده است و تا ۱۱ دی ۱۴۰۴ ادامه داشته است.
حضور خیابانی مسالمتآمیز؛ تصاویر ثبتشده در ایلام (۱۱ دی ۱۴۰۴) نشان میدهد شهروندان بدون خشونت در خیابانها حضور یافتهاند و با بوق ممتد خودروها همراهی خود با اعتراضات را نشان میدهند.
شعارهای اعتراضی؛ در ویدیوهای ایلام و آبدانان (۱۱ دی ۱۴۰۴)، معترضان شعارهای «مرگ بر خامنهای» و «مرگ بر دیکتاتور» سر میدهند.
استمداد مدنی از نیروی انتظامی؛ در یکی از ویدیوهای کرمانشاه (۱۱ دی ۱۴۰۴)، معترضان در حالی دیده میشوند که با وجود مسالمتآمیز بودن تجمع، از نیروی انتظامی درخواست حمایت میکنند.
۲) برخورد نیروهای سرکوب با معترضان
شلیک به تجمعات مسالمتآمیز؛ ویدیوهای ثبتشده در اسلامآباد غرب (۱۱ دی ۱۴۰۴) نشان میدهد معترضان مسالمتآمیز با شلیک گلوله نیروهای سرکوب مواجه شدهاند و در واکنش شعار «بیشرف» سر میدهند.
برخورد خشن در هرسین؛ تصاویر تأییدشده از هرسین (۱۱ دی ۱۴۰۴)، شلیک ممتد نیروهای سرکوب به سمت مردم در خیابان را ثبت کرده است.
یورش به خودروهای شهروندان؛ یکی از ویدیوهای تکاندهنده مربوط به آبدانان (۱۱ دی ۱۴۰۴)، حمله نیروهای یگان ویژه و لباسشخصی با باتوم و شلیک گلوله به خودروهای در حال تردد است.
۳) سلاحها و ابزارهای بهکاررفته
شلیک مستقیم و هدفمند؛ در ویدیوی ثبتشده از آبدانان (۱۱ دی ۱۴۰۴)، نیروهای یگان ویژه مستقر در نزدیکی گاراژ اندیمشک دزفول بهصورت مستقیم و هدفمند به سوی مردم شلیک میکنند.
سلاح ساچمهای؛ تصاویر هرسین (۱۱ دی ۱۴۰۴) استفاده نیروهای لباسشخصی، یگان ویژه و سپاه از سلاحهای ساچمهای را نشان میدهد.
گاز اشکآور؛ در ویدیوی مربوط به اعتصاب بازاریان هرسین (۱۱ دی ۱۴۰۴)، شلیک گسترده گاز اشکآور به سمت مردم ثبت شده است.
۴) حاکمسازی فضای امنیتی
میلیتاریزه کردن شهر کرمانشاه؛ تصاویر ۱۰ دی ۱۴۰۴ از کرمانشاه، استقرار گسترده نیروهای انتظامی و یگان ویژه در خیابانها را نشان میدهد که با هدف ایجاد رعب و وحشت، فضای شهر را کاملا امنیتی کردهاند.
اظهارات مقامات و مسئولین حکومتی در ارتباط با اعتراضات
دادستان کل ایران در تاریخ ۱۰ دی ۱۴۰۴ (خبرگزاری اقتصاد ایران) ضمن اشاره به فشارهای اقتصادی و شکلگیری اعتراضات اجتماعی، هشدار داد که هرگونه تلاش برای تبدیل این اعتراضات به «ابزار ناامنی، تخریب اموال عمومی یا اجرای سناریوهای طراحیشده بیرونی» با واکنش قانونی و قاطع مواجه خواهد شد و مرز میان اعتراض قانونی و اقدامات مجرمانه باید به روشنی مشخص شود.
در ارتباط با کرمانشاه خبرگزاری مهر در تاریخ ۱۱ دی ۱۴۰۴ از بازداشت ۷ نفر خبر داد و آنها را «افراد وابسته به گروهکهای معاند و اپوزیسیون خارجنشین» خواند.
اعتراضات دی ۱۴۰۴ از ۷ دی ۱۴۰۴ (۲۸ دسامبر ۲۰۲۵) و از بازار بزرگ تهران آغاز شد، جایی که بازاریان در واکنش به سقوط ارزش ریال، تورم بالا و گرانی کالاهای اساسی مغازهها را بستند و این اعتصاب بهسرعت به تجمعهای خیابانی کشیده شد. در روزهای بعد، اعتراضات به بیش از ۱۰ تا ۱۵ شهر از جمله تهران، اصفهان، مشهد، شیراز، کرج، همدان، کرمانشاه، اهواز، اراک، نجفآباد، فولادشهر، مارلیک، ایذه، نورآباد ممسنی، فسا، یزد، زنجان و قم گسترش یافت. ماهیت اولیه اعتراضات اقتصادی و معیشتی بود، اما بهتدریج در بسیاری از شهرها به انتقاد از سیاستهای کلان حکومت و شعارهایی علیه نظام و رهبران آن نیز تبدیل شد.
تنظیم؛ اوین مصطفیزاده
