اختلالات بانکی در پی هک؛ حکومت از رفع مشکل میگوید و گزارشها از ادامه اختلالات
۳ تیر ۱۴۰۵؛ در حالی که رسانه بانک مرکزی از رفع اختلالات بانکی، بهویژه در بانکهای ملی، صادرات و تجارت تا پایان ۲ تیر ۱۴۰۵ خبر داده بود و خبرگزاری فارس نیز روز ۳ تیر ۱۴۰۵ به نقل از دادههای شبکه بانکی نوشت اختلال تمامی بانکها برطرف شده است، گزارشهای شهروندان همچنان از ادامه بخش قابل توجهی از این اختلالات حکایت دارد.
خبرگزاری فارس در ۳ تیر ۱۴۰۵ به نقل از دادههای اتاق مانیتورینگ شبکه بانکی نوشت: «تمامی بانکها از جمله ملی، صادرات و تجارت به چرخه خدماتدهی بازگشتهاند و وضعیت ارائه خدمات بانکی از صبح امروز پایدار بوده است» و تنها مشکل جزئی در بانک ملی باقی مانده است. این در حالی است که حتی در بخش نظرات کاربران ذیل این گزارش نیز شماری از شهروندان از ادامه اختلالات بانکی خبر دادهاند. همچنین گزارشاتی دریافتی کردپا در ۳ تیر نشان میدهد تنها بخش کوچکی از اختلالات برطرف شدهاند.
گزارشهای دریافتی کُردپا از برخی شهرهای کُردستان در روزهای گذشته از برخی شهرهای کُردستان حاکی از آن بود که خدمات بانکهای ملی، صادرات، تجارت، سپه و ملت بهصورت کامل از کار افتاده و مشتریان این بانکها امکان دسترسی به پول و حسابهای خود را نداشتهاند. در روز ۲ تیر نیز بانکهای ملت و کشاورزی به فهرست بانکهای دچار اختلال اضافه شدهاند.
این افراد به کُردپا گزارش دادهاند که حکومت تاکنون نتوانسته برای این مشکل راهحلی ارائه دهد و هیچ اطلاعرسانی روشنی درباره زمان رفع کامل اختلالات صورت نگرفته است. به گفته آنان، بخش قابل توجهی از سپردهگذاران و صاحبان سرمایه دچار نگرانی شدهاند و اعتماد به بانکهای حکومتی بهشدت کاهش یافته است. برخی نیز معتقدند حتی در زمان جنگ اخیر، وضعیت به پیچیدگی شرایط کنونی نبود و جامعه تا این اندازه بحران را احساس نکرده بود.
شهروندان همچنین گزارش دادهاند که بسیاری از دستگاههای کارتخوان با اختلال مواجه بودهاند و هنگام پرداخت از طریق کارت بانکی، انتقال وجه امکانپذیر نبود. این وضعیت از ۲۴ خرداد ۱۴۰۵ آغاز شده و تا پایان روز سهشنبه ۲ تیر ۱۴۰۵ ادامه داشته است. به گفته آنان، کارتهای بانکهای ملی، صادرات و تجارت در بخش عمده این مدت عملا قابل استفاده نبوده و استفاده از آنها در دستگاههای کارتخوان با مشکل مواجه بوده است.
به گفته این منابع؛ مسئله اختلالات بانکی به معضلی جدی برای شهروندان تبدیل شده و بسیاری از مردم در بلاتکلیفی به سر میبرند. از آنجا که بخش عمده داراییهای مردم در حسابهای بانکی نگهداری میشود و میزان پول نقد در گردش محدود است، نگرانیها نسبت به ادامه این وضعیت افزایش یافته است. همچنین با توجه به تعطیلات پیش رو و رسیدن به پایان هفته، بسیاری از شهروندان نسبت به رفع سریع این مشکلات خوشبین نیستند.
کُردپا پیشتر در ۲۴ خرداد ۱۴۰۵ دریافت کرده بود که از ساعت ۷ صبح همان روز، بانکهای ملی، تجارت و صادرات با اختلال مواجه شدهاند و سامانههای آنها قادر به ارائه خدمات نبودهاند. همچنین همراهبانکها نیز از کار افتاده بودند. به گفته شهروندان، این مشکلات تا ۲ تیر ۱۴۰۵ ادامه داشته و آنان امکان استفاده از حسابهای خود را نداشتهاند. شهروندان در ۳ تیر نیز گزارش دادهاند که تنها بخشی از این مشکلات برطرف شده است.
در همین ارتباط، شماری از شهروندان پیامهایی از بانکها دریافت کرده بودند که در آن اعلام شده بود «اختلال فنی در دست بررسی و رفع اشکال است.»
پیشتر، در ۲۹ خرداد ۱۴۰۵، خبرگزاری میزان با انتشار اطلاعیه بانک مرکزی وقوع حمله سایبری به چهار بانک را تأیید کرد و نوشت: «در پی اختلالات بهوجود آمده در بانکهای ملی، صادرات، تجارت و توسعه صادرات، این اختلال در اثر حمله سایبری به زیرساختهای ارتباطی این بانکها ایجاد شده است.»
همچنین خبرگزاری فارس شامگاه سهشنبه ۲ تیر ۱۴۰۵ به نقل از رسانه بانک مرکزی اعلام کرد که تا پایان همان شب اختلالات برطرف خواهد شد و نوشت: «اختلال خدمات کارتمحور همه بانکها بهجز بانکهای ملی، صادرات و تجارت برطرف شده و خدمات آنها به حالت عادی بازگشته است.» این در حالی است که بانک ملی ایران پیشتر، در ۲۸ خرداد ۱۴۰۵، از «بازگشت تدریجی خدمات بانک ملی ایران پس از اختلال فنی» خبر داده و اعلام کرده بود «خدمات کلیدی این بانک پس از رفع مشکلات فنی و زیرساختی، مجددا در دسترس مشتریان قرار گرفته است.»
در همین رابطه، خبرگزاری فارس در ۲ تیر ۱۴۰۵ در گزارشی با عنوان «هک بانکها در روزهای آرام، کابوسِ محققنشده جنگ» این حملات سایبری را با سیاست قطع اینترنت در جریان جنگ اخیر مرتبط دانست و نوشت: «این حمله سایبری که از سوی کارشناسان تأیید شده، این پرسش را دوباره زنده کرده که اگر چنین رویدادی در دوران جنگ رخ میداد، چه پیامدهایی برای کشور به همراه داشت؟» این خبرگزاری همچنین نوشته بود: «اختلالات گسترده در سامانههای چند بانک بزرگ کشور طی روزهای اخیر، نه تنها روند خدماترسانی به مشتریان را با چالش جدی مواجه کرد، بلکه به دلیل وابستگی سامانه سوخت به برخی از این بانکها، موجی از شلوغی را در پمپبنزینها نیز رقم زد.»
همزمان، برخی شهروندان در روزهای اخیر گزارش دادهاند که خدمات بیمه سلامت برای خانوادههایی که تحت پوشش سایر بیمههای حکومتی نیستند نیز طی روزهای اخیر با اختلال مواجه شده است. به گفته آنان، در برخی موارد امکان استفاده از خدمات بیمه، دریافت دارو و بهرهمندی از خدمات درمانی وجود نداشته است.
