۱۷ اعدام در ۱۰ هفته؛ زنجیره اعدام شتابزده معترضان دیماه
۱۲ خرداد ۱۴۰۵؛ از زمان موج بازداشتهای سراسری در ۱۸ دیماه ۱۴۰۴ در ارتباط با اعتراضات تا آخرین آمار ثبتشده از اعدامها در ۹ خرداد ۱۴۰۵، دستگاه قضایی جمهوری اسلامی یک زنجیره وحشتناک و فوقالعاده شتابزده از قتلهای قضایی را به اجرا گذاشته است؛ بهگونهای که طی ۱۰ هفته، جمهوری اسلامی ایران ۱۷ معترض را اعدام کرده است. زنجیرهای از اعدام معترضان که نشان میدهد هر ۴.۵ روز یک معترض اعدام شده است.
نگاهی دقیقتر به این زنجیره اعدامها نشان میدهد که برای ۱۷ معترض، فاصله میان بازداشت و اجرای حکم مرگ تنها ۱۴۳ روز، یعنی کمتر از پنج ماه بوده است. در این مدت کوتاه، چرخه کامل سرکوب شامل بازداشت، بازجویی، سلول انفرادی، محاکمه و اعدام به اجرا درآمده؛ این سرعت سرسامآور در صدور و اجرای احکام، گواهی بر حذف کامل دادرسی عادلانه و تبدیل قوه قضاییه به یک ماشین حذف سیاسی ساختاریافته است.
اسامی این اعدامشدگان عبارتاند از: اشکان مالکی، مهرداد محمدینیا، محمد عباسی، ابراهیم دولتآبادینژاد، مهدی رسولی، محمدرضا میری، عباس اکبری فیضآبادی، ساسان آزادوار، عرفان کیانی، امیرعلی میرجعفری، صالح محمدی، سعید داودی، مهدی قاسمی، امیرحسین حاتمی، محمدامین بیگلری، شاهین واحدپرست و علی فهیم.
بر اساس مستندات حقوق بشری، متهمان این پروندهها از ابتداییترین حقوق خود محروم بودهاند؛
- محرومیت مطلق از وکیل تعیینی: هیچیک از بازداشتشدگان اجازه دسترسی به وکیل مستقل و انتخابی خود را نداشتهاند.
- تحمیل وکلای تسخیری: نهادهای امنیتی با تحمیل وکلای تسخیری-حکومتی، عملا حق دفاع را از متهمان سلب کردند؛ وکلایی که به جای دفاع، در نقش بازوی کمکی بازجویان امنیتی ظاهر شدند.
- اعدامهای پنهانی: احکام اعدام بهصورت کاملا مخفیانه، بدون اطلاع قبلی به خانوادهها و با محرومیت مطلق زندانیان از حق آخرین ملاقات با عزیزانشان اجرا شده است.
جدول زمانی مستند دادرسی و اعدام ۱۷ معترض (بازه ۱۸ دی ۱۴۰۴ تا ۹ خرداد ۱۴۰۵)؛
- ۱۸ دیماه ۱۴۰۴: آغاز موج بازداشتهای گسترده و خودسرانه معترضان توسط نیروهای امنیتی.
- ۲۸ اسفند ۱۴۰۴: آغاز رسمی ماشین اعدام معترضان دیماه (اجرای نخستین حکم اعدام).
- ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ تا ۹ خرداد ۱۴۰۵: اجرای پیدرپی و زنجیرهای احکام اعدام؛ بهطوری که در این بازه، تقریبا هر ۴.۵ روز یک معترض اعدام شده است.
- ۹ خرداد ۱۴۰۵: تا این نقطه از زنجیره اعدامهای ثبتشده، شمار معترضان اعدامشده به ۱۷ تن رسیده است.
کُردپا این زنجیره اعدام معترضان دیماه ۱۴۰۴ را که در آن ۱۷ نفر در فاصلهای کمتر از پنج ماه از زمان بازداشت تا اجرای حکم اعدام جان خود را از دست دادهاند، بهشدت محکوم میکند. کُردپا با ابراز نگرانی عمیق از تداوم صدور و اجرای احکام اعدام علیه بازداشتشدگان اعتراضات، از نهادهای بینالمللی حقوق بشر، گزارشگران ویژه سازمان ملل متحد، سازوکارهای حقوق بشری و افکار عمومی جهانی میخواهد برای توقف فوری این روند، جلوگیری از اعدام سایر معترضان در معرض خطر و پاسخگو کردن عاملان این نقضهای جدی حقوق بشر، اقدامات عاجل و مؤثر انجام دهند.