شامگاه شنبه ۲۳ آبان ۱۴۰۵، در پی واژگونی اتوبوس سرویس رفتوآمد کارکنان و کارگران شرکت پتروپالایش دهلران (پروژه NGL 3100)، در کیلومتر ۱۰ جاده دشتعباس ـ مورموری، در محور فرعی روستایی سهگر و حوالی چاههای نفت منطقه دهلران، ۱۲ تن جان باختند و ۱۸ تن دیگر مصدوم شدند. وضعیت دو تن از مصدومان وخیم اعلام شده و آنان در بخش مراقبتهای ویژه بستری هستند.
به گفته یک منبع مطلع به کُردپا، عمده جانباختگان اهل شهرستان آبدانان و روستاهای اطراف آن هستند. اتوبوس واژگونشده سرویس رفتوآمد این کارکنان و کارگران بوده و حادثه هنگام بازگشت آنان به محل سکونتشان رخ داده است.
اسامی ۱۲ تن از جانباختگان به شرح زیر است:
۱. روحالله علیجانی، اهل مورموری، از طایفه «کایهخورده»
۲. مهندس محمد رحیمی، اهل سرابباغ، از طایفه «دشتی»
۳. مهندس موسی رحیمی، اهل سرابباغ، از طایفه «دشتی»
۴. مهندس سجاد نصرالهی، اهل ژیور، از طایفه «زرگوش»
۵. لطفالله مرادی، فرزند کرملی، اهل مورموری، از طایفه «کایهخورده»
۶. مهندس فریبرز هادیزاده، از طایفه «زرگوش»
۷. مهندس بهرام طهماسبی، از طایفه «مموس»
۸. مهندس امین محمدولی، از طایفه «توشمال»
۹. مهندس محمدرضا محمدی، از طایفه «خلیل ابراهیمی»
۱۰. مهندس سعید غلامی، از طایفه «توشمال دوستعلیوند»
۱۱. مهندس ایوب حسنوند، از طایفه «حسنوند»
۱۲. مهندس نورمحمد تقیزاده، از طایفه «جابری»
اسامی ۱۸ تن از مصدومان بستری در بیمارستانهای رسولاکرم آبدانان و گنجویان دزفول به شرح زیر است:
بیمارستان رسولاکرم آبدانان:
۱. توکل خستوانه
۲. مهدی کریمزاده
۳. مهدی نظرزاده
۴. امید هادیزاده
۵. محمد پورساعدی
بیمارستان گنجویان دزفول:
۶. سامان همتی
۷. اسماعیل محتشمیان
۸. عیسی کرمی
۹. کامران نوروزی
۱۰. نعیم محمدولی (بستری در بخش مراقبتهای ویژه)
۱۱. مهدی دردانه
۱۲. احسان دانیالی
۱۳. مراد اکبریزاد
۱۴. نورمحمد صفا
۱۵. علی دانیالی
۱۶. آرش بابایی
۱۷. حسین محمدی ارشد
۱۸. مجید فیلی (بستری در بخش مراقبتهای ویژه)
از مجموع ۱۸ مصدوم، ۱۳ تن به بیمارستان گنجویان دزفول منتقل شدهاند. به گفته منابع مطلع، نبود بیمارستان و تجهیزات درمانی مجهز در استان ایلام، از جمله دلایل انتقال مصدومان به دزفول بوده است.
در پی این حادثه تلخ، شمار زیادی از شهروندان آبدانان در مقابل بیمارستان رسولاکرم این شهر تجمع کردند. تصاویر رسیده به کُردپا، تجمع مردم در محوطه بیمارستان را نشان میدهد.
رسانههای جمهوری اسلامی ایران نیز جانباختن ۱۲ تن در این حادثه را تایید کردهاند. این رسانهها در گزارشهای خود عمدتا به روند امدادرسانی، انتقال مصدومان به دزفول، پیامهای تسلیت مقامها، اعلام یک روز عزای عمومی در استان ایلام و دو روز عزای عمومی در آبدانان و دستور بررسی فنی اتوبوس پرداختهاند؛ اما به وضعیت ناایمن و غیراستاندارد جادههای منطقه که مردم از آنها با عنوان «جادههای مرگ» یاد میکنند، اشارهای نکردهاند. همچنین به محرومیت زیرساختی استان ایلام و کمبود امکانات درمانی آن در این گزارشها هیچ اشارهای نشده است.
به گفته یک منبع مطلع به کُردپا، مسیر رفتوآمد روزانه این کارکنان حدود ۱۵۰ کیلومتر از جادههای ناامن بوده است. آنان هر روز ساعت چهار صبح از خانه خارج میشدند و شامگاه از همین مسیرها به محل سکونت خود بازمیگشتند. این منبع با اشاره به تردد روزانه و طولانی کارکنان در جادههای ناایمن، میگوید شرکت میتوانست برای پرسنل خوابگاه احداث کند تا آنان ناچار به این میزان رفتوآمد در مسیرهای خطرناک نباشند و احتمال وقوع چنین حوادثی کاهش یابد.
کاربران فضای مجازی، بهویژه در ایلام، نیز پس از وقوع این حادثه به وضعیت ناامن جادهها و محرومیت زیرساختی استان پرداختهاند. شماری از آنان با اشاره به برخورداری منطقه از منابع نفت و گاز، از بیبهرهماندن مردم از امکانات و زیرساختهای متناسب با این ثروت و به خطر افتادن جان و امنیت آنان انتقاد کردهاند.
برخی کاربران همچنین از نبود سردخانه در آبدانان برای نگهداری پیکر جانباختگان خبر دادهاند. یکی از کاربران در اینباره نوشته است: «خیلی بده اینجا واسه جنازهها هم سردخونه نداریم». شمار دیگری از کاربران نیز عملکرد مسئولان و بیتوجهی به جان و امنیت مردم را مورد انتقاد شدید قرار دادهاند.
استان ایلام و دهلران با وجود میزبانی از منابع عظیم نفت و گاز (از جمله پتروپالایش NGL 3100)، از بالاترین نرخهای «شاخص فلاکت» و محرومیت برخوردارند. تردد روزانه کارگران در جادههای ناایمن، کمعرض و مرگبار جنوب استان (محور دشتعباس ـ مورموری) و فرسودگی سرویسهای حملونقل، به فاجعه مرگبار واژگونی اتوبوس و جانباختن ۱۲ کارگر انجامید.
نبود بیمارستانهای مجهز، مراکز تخصصی تروما و حتی سردخانه در آبدانان و دهلران، مصدومان را ناچار به انتقال طولانیمدت به دزفول کرده و «زمان طلایی» درمان را از بین برده است. مطالبه اصلی شهروندان و کارگران، تخصیص عادلانه درآمدهای کلان نفت و گاز منطقه برای ایمنسازی جادهها، نوسازی ناوگان کارگری و تجهیز مراکز درمانی است.
از منظر حقوق بینالملل، این فاجعه مصداق بارز «نقض حق حیات ناشی از اهمال ساختاری» (ماده ۶ میثاق مدنی-سیاسی)، «نقض حق کار در شرایط ایمن» (ماده ۷ میثاق اقتصادی-اجتماعی)، «نقض حق سلامت» (ماده ۱۲) و «تبعیض ساختاری در توزیع ثروت و امکانات» (ماده ۲۶) بهشمار میرود.





